پرسش‌های احکام

تقلید

نخستین تکلیف انسان پس از رسیدن به بلوغ چیست؟

تقلید.
طهارت

آیا خون شهید پاک است؟

خیر.
غسل

آیا در غسل، شستن سر با دست اشکال دارد؟

خیر.
نماز

آیا نمازخواندن در جلو عکس محراب، صحیح است؟

آرى؛ اگرچه مکروه است.

آیا نماز کسى که جایى از بدنش نجس بود و نمى‌دانست، صحیح است؟

آرى‎؛ ولی اگر مى‏‌دانست و فراموش کرده بود، خیر.

آيا حالت تَجافى در هنگام تشهّد، واجب است؟

اگر كسى در رَكعت دوم امام جماعت، به او اقتدا كند، قنوت و تشهّد را با امام جماعت می‌خواند و احتياط، اين است كه در هنگام خواندن تشهّد، به حالت تجافى بنشيند؛ يعنى: انگشتان دست و سينه پا را به زمين بگذارد و زانوها را بلند كند؛ البتّه مرحوم حضرت آیت‌اللّه بَهجت ـ رضوان الله تعالی علیه. ـ اين كار را احتياط مستحب می‌دانست.

اگر کسى نمازى چهاررکعتى را نیّت کند و در رکعت دوم اشتباهاً سلام بدهد، مى‌تواند آن را به نیّت نماز دورکعتى حساب کند؟

خیر. وظیفه‌ی چنین کسى این است که اگر کارى انجام داده که چنانچه در نماز عمداً یا سهواً اتّفاق بیفتد، نماز را باطل مى‏‌کند، مثلاً: پشت به قبله کرده، نمازش باطل است؛ وگرنه، باید فوراً مقدارى را که فراموش کرده، به‏‌جا بیاورد و بِنا بر فتواى برخى از علما باید براى سلام زیادى (پس از تشهّد اوّل)، دو سَجده‌ی سهو انجام دهد.

آیا در نماز وتر، ترتیب بین استغفار برای 40 مؤمن و گفتن «هذا مقام العائذ بک من النّار»، واجب است؟

خیر؛ بلکه گفتن آن‌ها نیز واجب نیست.
روزه

اگر کسى روزه‌اش را بخورد و در آن حال نداند که براى باطل‌کردن عمدى روزه باید ۶۰ روز روزه بگیرد، آیا باید ۶۰ روز روزه بگیرد؟

ندانستن این مسأله، حکم آن را تغییر نمی‌دهد. چنین شخصى باید براى کفّاره‌ی افطار عمدى هر روزه، ۶۰ روز روزه بگیرد که ۳۱ روز آن باید پشت‏‌سر هم باشد یا به ۶۰ فقیر‏‌، هر کدام، به اندازه‌ی یک مُد طعام (حدود ۷۵۰ گرم گندم یا آرد و یا مانند این‏‌ها) بدهد و اگر بر اداى کفّاره توانایی ندارد، باید استغفار کند و به نظر برخى از مراجع تقلید، هر گاه توانست، کفّاره‏‌اش را ادا کند؛ اگرچه به تدریج.

حکم کسى که در ماه مبارک رمضان جنب شده است، چیست؟

1. اگر پس از اذان صبح، بى‏‌اختیار (مثلاً: در خواب) جنب شده است، روزه‏‌اش باطل نیست.

۲. اگر پیش از اذان صبح، هم جنب شده و هم عمداً غسل نکرده است، طبق نظر برخى از مراجع تقلید، روزه‏‌اش باطل است.

۳. اگر پس از اذان صبح، از راه آمیزش، جنب شده است، روزه‏‌اش باطل است. در این دو صورت باید: الف. قضاى روزه‏‌اش را بگیرد؛ ب. یا ۶۰ روز روزه بگیرد که ۳۱ روز آن باید پشت‏ سر هم باشد یا ۶۰ فقیر را سیر کند و یا به ۶۰ فقیر، هر کدام، به اندازه‌ی یک مُد طعام (حدود ۷۵۰ گرم گندم یا آرد و یا مانند این‌ها) بدهد. (هم الف و هم ب را باید انجام بدهد.)

۴. اگر پس از اذان صبح، از راه استمنا جنب شده است، روزه‏‌اش باطل است و باید: الف. قضاى روزه‏‌اش را بگیرد؛ ب. دو ماه روزه بگیرد که ۳۱ روز آن باید پشت‏ سر هم باشد؛ پ. یا ۶۰ فقیر را سیر کند و یا به ۶۰ فقیر، هر کدام، به اندازه‌ی یک مُد طعام بدهد. (هم الف، هم ب و  هم پ را باید انجام دهد.)

عزاداری

آیا سینه‌زدن در عزاى اهل بیت ـ علیهم السّلام. ـ درست است؟ از کسى شنیدم که این کار را صفویّه درست کردند.

1. سنّت سینه‏‌زنى، در میان عرب‏‌ها به صورت فردى رایج بوده است و زمانى که سوگوارى، علنى و گسترده شد، به‏‌ویژه در زمان صفویّه، به شکل گروهى و اجتماعى درآمد؛
2. اگر گفتار یا کردارى، شایسته باشد، صفات و اعمال دیگر گوینده یا انجام‌دهنده‌ی آن را نباید در نظر گرفت؛
3. سینه‏‌زدن اشکالى ندارد؛ البتّه به گونه‏‌اى که سبب ضرر «مهم» بر بدن و وهن مذهب تشیّع نباشد.

آیا به سر زدن در عزاى اهل بیت ـ علیهم السّلام. ـ اشکال دارد؟

اگر باعث ضرر «مهم» بر بدن و وهن مذهب تشیّع نباشد، خیر.

آیا نوشتن نام اهل بیت ـ علیهم السّلام. ـ بر روى لباس سیاه و استفاده از آن در عزادارى‌آنان اشکال دارد؟

اگر باعث وهن نام و مقام اهل بیت ـ سلام الله تعالی علیهم. ـ و مذهب تشیّع نباشد، خیر.
غِذاخوردن

اگر ورزشکارى زیاد غذا بخورد، اشکال دارد؟

هر کس باید به تناسب بدن خود، غِذا بخورد؛ به گونه‏‌اى که از کم یا زیاد خوردن، ضرر «مهمّی» بر بدن وارد نشود.

نَه چندان بخور کز دهانت برآید / نَه چندان که از ضعف، جانت درآید

درباره‌ی مسائل خانواده‌

آيا مرد می‌تواند عقايد و اخلاقش را به خانواده‌اش تحميل كند و آنان را مجبور كند كه بر طبق ميل او عمل كنند؟

اين پرسش، فرض‌هاى گوناگونی دارد؛ مثلاً: اگر پدر، اين كار را براى امر‌به‌معروف واجب یا نهى‌ازمنكر واجب انجام دهد، واجب و لازم است و اگر به نيّت اذيّت‌كردن آنان انجام دهد يا اين كار عرفاً اذيّت آنان محسوب شود، حرام است و در هر صورت، بر زن واجب است كه در حقوق زِناشويى و بيرون‌رفتن از منزل، از شوهرش اطاعت كند (1) و فرزند بايد از پدرش اطاعت كند؛ مگر اين كه او دستور به گناه‌کردن یا ترک واجب دهد.

1) ر.ک: احكام روابط زن و شوهر و همسردارى، ص 100، پرسش 99.

حكم صدقه‌دادن زن به فقير در هنگام نبودن شوهرش چيست؟

در دو صورت اشكال ندارد:
1. زن، مطمئن باشد كه شوهرش راضى است (1)؛
2. صدقه از مال شوهرش نباشد.

در هر دو صورت، صدقه‌دادن او نبايد با حقوق شوهر، ناسازگار باشد؛ مثلاً: اگر براى صدقه‌دادن بايد از خانه بيرون برود و شوهرش راضى نيست، نبايد صدقه بدهد.

1) ر.ک: احكام روابط زن و شوهر، ص 105، پرسش 107.

آيا مادر می‌تواند در حضور فرزندانش كه مميّز يا كوچک‌تر از سنّ تمييز هستند، پوشش كم داشته باشد؟

اگر آنان مميّز (1) هستند و مادر احتمال می‌دهد كه نگاه آنان به بدن او، موجب تحريک شهوتشان می‌شود، بِنا بر احتياط واجب بايد بدن و موى خود را از آنان بپوشاند؛ البتّه آيت‌اللّه مكارم، اين كار را به‌تر می‌داند؛ نه احتياط واجب.

1) ممیّز: کودکی که خوب و بد را تشخیص می‌دهد.

اگر کودک من يا کودکى كه من باید از او مواظبت كنم، كار بدی انجام دهد، مثلاً: قرآن كريم را زير پا بگذارد، گناه كرده است؟

گناه درباره‌ی انسان‌هاى بالغ است و درباره‌ی كودکِ غیربالغ صدق نمىكند؛ امّا پدر، مادر و سرپرست كودک نبايد بگذارند كه او چنين كارهايى را عمداً انجام دهد يا به آن‌ها عادت كند.

2 دیدگاه‌ها

  1. لطفاً نافله‌های نمازهای واجب و زمان آن‌ها را توضیح دهید.

    1. نافلۀ نماز صبح: یک دورکعتی پیش از نماز صبح.
      نافلۀ نماز ظهر: چهار تا دورکعتی پیش از نماز ظهر.
      نافلۀ نماز عصر: چهار تا دورکعتی پیش از نماز عصر.
      نافلۀ نماز مغرب: دو تا دورکعتی پس از نماز مغرب.
      نافلۀ نماز عشا: یک دورکعتی نشسته پس از نماز عشا.

      دربارۀ زمان دقیق این نافله‌ها، بین فتاوای مراجع معظّم تقلید، اختلاف وجود دارد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

نوشته‌های مشابه:

دکمه بازگشت به بالا